Tęgoryjec dwunastnicy (łac. Ancylostoma duodenale)

Szacuje się, że małym, czerwonawym nicieniem zarażonych jest kilkanaście procent ludzi na całym świecie, szczególnie w strefie międzyzwrotnikowej. Tęgoryjec ma bardzo szeroką gardzieli i otwór gębowy, stąd jego nazwa. Przy ich pomocy głęboko wczepia się w błonę śluzową jelita cienkiego, głównie dwunastnicy.

Żywi się fragmentami nabłonków i krwią. Poza tym wydziela toksyny, hamujące krzepnięcie krwi, dlatego do objawów należą między innymi krwawienia z przewodu pokarmowego i anemia.
Stała utrata krwi prowadzi często do silnej niedokrwistości. Uszkodzenia jelit często powodują też zakażenia bakteryjne.

Tęgoryjec jest jajorodny. Jego jaja wraz z kałem dostają się do wody lub do wilgotnej ziemi. Z nich wylęgają się larwy, które po dwóch linieniach przyjmują postać inwazyjną. Przy odpowiedniej wilgotności otoczenia mogą wydostawać się na rośliny, kamienie, obudowania w kopalniach, gromadząc się często w dużych ilościach. Reagują intensywnie na bodźce dotykowe, chemiczne i cieplne ze strony człowieka, co umożliwia im czynne wniknięcie przez nieuszkodzona skórę i dostanie się do naczyń krwionośnych, co wywołuje świąd i zapalenie skóry, których natężenie zależy od liczby larw i wrażliwości osobniczej człowieka. Zarażenie następuje przez picie zanieczyszczonej larwami inwazyjnymi wody.

Jeśli dostają się one do krwi, to z jej prądem przez prawą komorę serca wędrują do pęcherzyków płucnych, tchawicy i gardła. Połknięcie larw przez zarażonego człowieka, pozwala im przedostać się do jelita cienkiego, gdzie dojrzewają. Długość życia tęgoryjca w organizmie człowieka wynosi około 8 lat.

Na nasze szczęście jaja tęgoryjca do swego rozwoju wymagają dość wysokich temperatur wody, dlatego choroba przez niego wywoływana w Polsce praktycznie nie występuje. Zarażeniu ulegają głównie ludzie pracujący w klimacie ciepłym, w zawodach związanych z wodą lub wilgotną ziemią, stąd liczne nazwy jednostki chorobowej – ancylostomatoza , ankylostomiaza, biednica egipska, anemia górników, choroba tunelowa. Sporadycznie, od kilkudziesięciu lat przypadki tej choroby spotykane są na Śląsku, wśród górników. Do objawów często dołączają się liczne objawy ze strony układu pokarmowego oraz układu nerwowego. U dzieci zakażenie tęgoryjcem powoduje niedorozwój fizyczny